Conocido Academy — Gereedschapsinstructies, RI&E & Busveiligheid
Veilig en correct werken met het handgereedschap en de accumachines in de servicebus.
Waarom deze instructie — lees dit eerst
Dit document legt per gereedschap vast hoe je het correct en veilig gebruikt, welke gevaren er zijn en welke persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM's) verplicht zijn. Het hoort bij je inwerkprogramma en je jaarlijkse opfrissing.
- Deze instructie én de handleiding van de fabrikant zijn samen leidend. Staat er in de handleiding iets strengers, dan geldt dat.
- Gebruik altijd de voorgeschreven PBM's. Geen PBM beschikbaar of stuk → gereedschap niet gebruiken en melden.
- Twijfel je of je een machine veilig kunt bedienen? Gebruik 'm dan niet en vraag het na bij je leidinggevende. Onbekend gereedschap gebruik je pas na uitleg.
- Werk nooit met beschadigd gereedschap (scheuren, kapot snoer/accu, ontbrekende beschermkap). Meld defecten direct.
- Onderaan teken je dat je deze instructie hebt gelezen en begrepen.
1. Gereedschapsinstructies per tool
Elke kaart: waarvoor · controle vóór gebruik · correct gebruik · gevaren · verplichte PBM's · verboden · na gebruik. Algemene regel voor álle accumachines: haal de accu eruit vóór je een zaagblad/boor/bit/accessoire wisselt of de machine schoonmaakt.
Makita accu-multitool (oscillerend) accumachine
Oscillerende multitool (DTM-serie), 18 V. Voor invalzagen, afkorten, schuren en schrapen op krappe plekken.
- Accu eruit bij accessoire wisselen.
- Werkstuk vastklemmen — niet in de hand houden.
- Laat de machine op snelheid komen vóór je het materiaal raakt; oefen lichte druk uit, laat het gereedschap het werk doen.
- Houd beide handen aan de machine, weg van het bewegende blad.
- Weet wat er áchter het materiaal zit (leidingen/kabels) vóór je invalt.
Makita DJV181 — accu-decoupeerzaag accumachine
18 V decoupeerzaag. Rechte en curve-sneden in hout, MDF, kunststof en dunne plaat.
- Accu eruit bij bladwissel.
- Werkstuk vastklemmen — nooit in de hand.
- Zool plat op het werkstuk zetten vóór je start; laat de zaag op toeren komen vóór contact.
- Niet duwen — laat de zaag het tempo bepalen; forceren breekt het blad.
- Houd handen en snoer/kabels uit de zaaglijn; weet wat er onder/achter het materiaal zit.
Makita LXT — accu-(klop)boor-/schroefmachine accumachine
18 V brushless combi-machine (meerdere in de bus). Boren, klopboren (steen) en schroeven.
- Accu eruit bij boor/bit wisselen; boorkop stevig aandraaien.
- Houd de machine met beide handen vast; bij vastlopen kan de machine zich met kracht meedraaien (polsletsel) — gebruik de zijhandgreep.
- Boor haaks op het oppervlak; laat de machine het werk doen, niet overdreven duwen.
- Controleer op verborgen leidingen/kabels vóór je in wanden/vloeren boort (leidingzoeker). In de meterkast/nabij elektra: eerst spanningloos of extra voorzichtig.
Wiha 1/4" multibit-schroevendraaier (3903) handgereedschap
Schroevendraaier met bit-magazijn in de handgreep.
- Bit volledig en recht in de houder klikken.
- Druk axiaal (in de as van de schroef) en draai; houd het werkstuk vast of klem het.
- Bij elektra: gebruik een VDE-geïsoleerde schroevendraaier en werk spanningsloos — deze bit-schroevendraaier is niet per definitie VDE-gekeurd.
Bit- & boren-sets (Makita accessoireset, DeWALT bit-set) accessoires
Schroefbits (PH/PZ/torx/hex/sleuf), dopbits, hout-/metaalboren, bithouder.
- Kies de exact passende bit/boormaat op schroef en materiaal.
- Bit/boor volledig in de houder/boorkop; controleer op slijtage (afgeronde bit = wegglijden).
- Accu eruit bij wisselen.
Kitpistool (worst-/kokerpistool) handgereedschap
Handmatig kitpistool voor silicone/afdichtingskit.
- Koker/worst plaatsen, tuit onder hoek afsnijden (mes van je af snijden, op een snijplaat/ondergrond — niet in de hand).
- Gelijkmatig knijpen; ontlast de druk (terugtrekken) na de naad om nadruppelen te voorkomen.
- Lees het veiligheidsblad (VIB/SDS) van de kit — sommige kitten irriteren huid/ogen/luchtwegen.
- Zorg voor ventilatie bij het verwerken in besloten ruimtes.
Staaldraad-/kabelkniptang handgereedschap
Handtang met stelschroef voor het knippen van staaldraad/spandraad/dunne kabel.
- Alleen materiaal knippen waarvoor de tang bedoeld is (draaddikte binnen het bereik) — te dik forceren beschadigt de snijkant en kan uitschieten.
- Plaats het te knippen deel diep in de bek; knip met een vloeiende beweging.
- Houd het losse/afgeknipte uiteinde onder controle — staaldraad springt weg en heeft een scherpe punt.
- Nooit onder spanning staande kabels knippen tenzij daarvoor bedoeld en spanningsloos.
Goten-/buizenknipper (ratelknipper met weggeklemd mes) handgereedschap
Handknipper met ratelmechanisme voor het op maat knippen van kunststof kabelgoot, PVC-buis en slang. Het mes zit weggeklemd in het huis en ligt tijdens gebruik niet bloot.
Lees deze kaart extra goed. Met dit type gereedschap is op 12 januari 2026 bij Conocido een snijwond aan de duim ontstaan waarvoor hechtingen nodig waren. Het gereedschap was niet defect en de werkplek was in orde; het gaat om de manier waarop je 'm vasthoudt en waar je andere hand zit. Daarom staat het hier — niet omdat het gereedschap "gevaarlijk" is, maar omdat een routineklus de meeste aandacht verdient.
- Leg het werkstuk neer of klem het — knip niet in je hand. Het meeste letsel met dit type gereedschap ontstaat doordat de vasthoudende hand in de knipbaan zit.
- Houd de niet-knippende hand achter het mes, minimaal een handbreedte van de bek af.
- Zet de buis/goot goed in de bek tegen de aanslag; knip haaks, niet schuin.
- Knijp in meerdere ratelslagen door — dat is hoe het gereedschap bedoeld is. Niet in één keer forceren en niet met je lichaamsgewicht duwen.
- Loopt het vast? Ontgrendel de ratel en begin opnieuw. Niet wrikken, niet met het mes hefbomen.
- Vang het afgeknipte stuk op of laat het vallen — grijp het niet uit de bek.
Jonard RDT-18K — glasvezel-doorvoerstang (fish rod) handgereedschap
Glasvezelstang(en) om kabels door mantelbuizen, wanden en plafonds te schieten/trekken.
- Stangen goed op elkaar schroeven/koppelen; controleer de verbindingen vóór je duwt.
- Duw gecontroleerd; niet met kracht doorforceren als het vastloopt (stang kan knikken/terugschieten).
- Weet waar de stang uitkomt en waar leidingen/elektra lopen — schiet nooit blind langs onbekende elektra.
- Beschadigde/gesplinterde glasvezelstangen niet gebruiken (glasvezelsplinters).
Makita accu USB-/inverter-adapter (~200 W) accessoire
Adapter die op een Makita-accu klikt en USB-/230V-uitgang levert (laden/voeden).
- Alleen gebruiken met een gezonde Makita-accu; niet belasten boven het opgegeven vermogen.
- Droog houden; niet afdekken tijdens gebruik (warmteafvoer/ventilator vrij).
- Bij warm worden of vreemde geur: loskoppelen.
Brady labelprinter apparaat
Draagbare labelprinter voor kabel-/aansluitlabels.
Olight zaklamp apparaat
Oplaadbare LED-zaklamp/hoofdlamp voor werk in donkere ruimtes (meterkast, kruipruimte, zolder).
Stanley FatMax VDE-schroevendraaier (IEC 60900, 1000 V) handgereedschap elektra
Geïsoleerde schroevendraaier, sleuf 2,5×50, gekeurd tot 1000 V wisselspanning. Herkenbaar aan de geel/rode greep en het dubbel-driehoek-symbool.
1000 V op de greep betekent niet "veilig om aan spanning te werken". Het betekent dat het gereedschap je beschermt als er ondanks alles nog spanning staat. De hoofdregel blijft: spanningsloos maken, vergrendelen en meten vóór je begint.
- Installatie spanningsloos maken, de groep vergrendelen/labelen zodat niemand hem terugzet, en met een spanningszoeker controleren dat het echt spanningsloos is.
- Eén hand werken waar mogelijk; niet met de andere hand tegen aarde/leidingwerk leunen.
- Pas de bladbreedte op de schroef aan — een te smal blad tolt uit en beschadigt de kop.
- Nooit ombouwen, opslijpen of de isolatie afsnijden om "er beter bij te kunnen".
Jonard CST-11 — kabelmantelstripper handgereedschap
Klein stripgereedschap dat de buitenmantel van ronde kabel rondom insnijdt of in de lengte opensnijdt, zonder de aders te raken.
- Kabel door de opening, mesdiepte instellen op de manteldikte — te diep snijdt de aderisolatie in en dat zie je later niet meer terug.
- Rustig ronddraaien; niet met kracht doortrekken.
- Snij van je lichaam af bij het openleggen in de lengte.
- Alleen op spanningsloze kabel.
Coax-striptang handgereedschap
Striptang die de coaxmantel in twee stappen op maat afstript voor een F-connector (RG-6/RG-59).
- Kabel in de bek, tang sluiten, een paar slagen ronddraaien en de mantel eraf trekken. Niet doorknijpen tot je koper hoort krassen.
- Controleer of de binnengeleider recht en onbeschadigd is en of de afscherming netjes teruggeslagen zit — een ingesneden binnengeleider breekt later af in de connector.
- Mesjes zijn versleten als je moet forceren: vervangen, niet harder knijpen.
PPC compressietang (F-connectoren) handgereedschap
Tang die een compressie-F-connector in één beweging op de coaxkabel vastzet.
- Connector eerst met de hand volledig op de gestripte kabel schuiven, dán in de tang plaatsen.
- In één vloeiende beweging dichtknijpen tot de tang op aanslag zit. Vingers uit de bek — de tang sluit met kracht.
- Controleer na het krimpen: connector zit vast, binnengeleider steekt de juiste lengte uit, geen afschermdraadjes over de isolator.
Jonard JIC-2755 — precisie-zijkniptang handgereedschap
Kleine zijkniptang voor het vlak afknippen van dunne draad, tiewraps en aders in patchkasten.
- Alleen dunne, zachte draad — deze tang is niet voor staaldraad, spijkers of schroeven. Daarvoor is de staaldraadknipper.
- Houd het afgeknipte stukje vast of knip naar beneden in een afgeschermde ruimte: afgeknipte draadresten en tiewrap-uiteinden schieten met snelheid weg.
- Knip tiewraps vlak af — een schuin afgeknipte tiewrap laat een scherpe punt achter waaraan later iemand zich openhaalt.
LSA-Plus / Krone inslaggereedschap (punch-down) handgereedschap
Veerbelast gereedschap dat een ader in een LSA-contact drukt en het overtollige uiteinde in één beweging afknipt.
- Zet de knipfunctie bewust aan of uit (het schuifje met "cut/off"). Verkeerd ingesteld knip je een doorlopende ader af die je nog nodig had.
- Snijzijde naar buiten richten, haaks op de strip plaatsen en in één keer doorduwen tot de veer ontspant. Niet meerdere keren napersen.
- Werk aan spanningsloze bekabeling. Op een aktieve ISDN-/telefoonlijn kan spanning staan.
- Afgeknipte adertjes opvangen/opruimen — ze vallen in apparatuur en veroorzaken storing.
Makita accu-haakse boormachine accumachine
18 V boormachine met haakse kop, voor boren op plekken waar een gewone boormachine niet past: tussen balken, in een kast, achter apparatuur.
- Accu eruit bij het wisselen van de boor. Boor recht en vast in de kop.
- Houd rekening met het koppel. Juist omdat je 'm op krappe plekken gebruikt, kun je bij vastlopen de machine niet wegdraaien — je pols vangt het. Hou 'm stevig, met de zijkant tegen een vast punt gesteund waar dat kan.
- Weet wat er achter het materiaal zit; op krappe plekken zie je de andere kant niet.
- Boor niet blind boven je hoofd zonder oogbescherming — boorsel valt recht in je gezicht.
Aluminium ladder / trap klimmaterieel werken op hoogte
Voor kortdurend werk op hoogte. Werken op hoogte is een van de grootste letselrisico's — lees dit goed.
- Plaats op een vlakke, stabiele, niet-gladde ondergrond. Aanleunladder onder de juiste hoek (±75°, de "1-op-4"-regel).
- Drie contactpunten houden bij het klimmen (twee handen + één voet, of andersom). Gereedschap in een gordel/tas of laten aangeven — niet in de hand klimmen.
- Niet op de bovenste sporten/treden staan; niet te ver reiken (navel binnen de ladderbomen) — verplaats de ladder in plaats van te reiken.
- Alleen kortdurend/licht werk; voor langer of zwaarder werk een rolsteiger/platform gebruiken.
- Bij een deur/looproute: afzetten of vergrendelen. Niet gebruiken bij harde wind (buiten) of naast onbeschermde elektra.
2. PBM-legenda
- Veiligheidsbril — bij alles wat spaant, boort, zaagt, knipt of wegspringt.
- Gehoorbescherming — bij langdurig of hard machinegebruik (zagen, klopboren).
- Stofmasker FFP2 — bij hout-, MDF-, gips- of steen/beton-stof (kwartsstof is schadelijk).
- Werkhandschoenen — bij scherpe randen, draad knippen, glasvezel; NOOIT bij draaiende/bewegende machinedelen (grijpgevaar).
- Veiligheidsschoenen (S3) — standaard op elke klus.
- VDE-geïsoleerd gereedschap — verplicht bij werk aan/nabij elektra; werk waar mogelijk spanningsloos.
3. RI&E-toets — werkzaamheden field engineers
Getoetst tegen de vigerende RI&E: “Risico-Inventarisatie en -Evaluatie (RI&E) Conocido, versie 2.0, 25 maart 2026”, opgesteld door Glenn van Es als preventiemedewerker, inclusief het bijbehorende Plan van Aanpak. Hieronder staat per werkzaamheid wat de RI&E al regelt (met paragraafverwijzing) en waar het gereedschapspark uit de bus verder gaat dan wat de RI&E beschrijft.
Kort antwoord op de vraag “moet de RI&E worden uitgebreid?”
De RI&E is op hoofdlijnen in orde en dekt de kern van het buitendienstwerk al: werken op hoogte, elektra, handgereedschap, alleen werken, tillen, weer, verkeer, brand, ergonomie en psychosociale belasting. Er is dus geen sprake van een RI&E die opnieuw moet. Wel zijn er een paar punten waar de beschrijving achterloopt op wat er feitelijk in de bus ligt en gedaan wordt. Die staan hieronder als A t/m F, met een concreet tekstvoorstel per punt. Zwaartepunt ligt bij A (stagiairs), C (lading zekeren) en E (gehoor- en stofbescherming); B en F zijn tekstuele aanscherpingen zonder gevolgen voor het beleid.
3.1 Wat de RI&E al dekt
| Werkzaamheid | Belangrijkste risico's | Al geborgd in RI&E 2.0 |
|---|---|---|
| Werken op hoogte (ladder) | Val van hoogte; omvallen ladder; vallend gereedschap | §2.1 — VCA voor zelfstandig ladderwerk, halfjaarlijkse laddercontrole met stickersysteem, afgekeurde ladder direct uit gebruik. Staat ook als doorlopende maatregel in het Plan van Aanpak (§5.2). |
| Werken aan/nabij elektra, meterkast | Elektrocutie; kortsluiting; vlamboog | §2.2 — VCA-certificering vereist voor zelfstandig werk aan elektrische installaties. |
| Handgereedschap | Snijwonden; kneuzingen; hand-/vingerletsel | §2.3 — hoogste prioriteit (1) in de risico-evaluatie; gereedschap vóór gebruik beoordelen; bril en handschoenen in de bus; mechanisch snijgereedschap alleen na goedkeuring manager. Incident 12-01-2026 geregistreerd (§6). |
| Alleen werken op klantlocatie | Onbekende gevaren; vertraagde hulpverlening | §2.4 — LMRA per opdracht (inclusief asbestalertheid in panden van vóór 1994), werk stilleggen bij onveilige situatie, werktelefoon. |
| Tillen en fysieke belasting | Rug- en spierklachten | §2.5 — tillen volgens VCA-richtlijn, hulp/hulpmiddelen bij zware of onhandige lasten. |
| Buitenwerk / weer | Gladheid, bliksem, hitte, zicht | §2.6 — werk stilleggen als het weer de veiligheid raakt. |
| Rijden met de servicebus | Verkeersongeval | §2.7 — allrisk + APK, dashcam, navigatie, EHBO-kit, geldig rijbewijs, geen telefoon achter het stuur. |
| Brand | Brand door kortsluiting/oververhitting | §2.8 — brandblusser op kantoor én in elke bedrijfsbus; BHV op kantoor via Rosario. |
| EHBO / hulpverlening | Letsel zonder collega in de buurt | §3 — EHBO-basiskennis via VCA, EHBO-kits in alle bussen, werkgever telefonisch bereikbaar. In de praktijk gewerkt bij het incident van 12-01-2026. |
3.2 Zes punten die aanvulling verdienen
Deze punten volgen uit de foto's van de servicebus en uit het werk zoals dat feitelijk wordt uitgevoerd. Ze zijn geordend op prioriteit.
A · Stagiairs en jeugdige werknemers ontbreken in de RI&E prioriteit hoog
Wat er staat: §1 beschrijft de bezetting als “3 medewerkers (1 systeembeheerder, 2 monteurs)”. Stagiairs komen in de hele RI&E niet voor.
Wat er feitelijk is: Conocido werkt structureel met BPV-stagiairs die meedraaien in de buitendienst — inclusief het rijden mee in de bus en het gebruik van het gereedschap uit dit document. De foto's bij deze instructie zijn door een stagiair gemaakt.
Waarom dit moet: een stagiair is voor de Arbowet een werknemer. De Arbowet (art. 5) en het Arbobesluit (art. 1.36 en 1.37) verlangen dat de RI&E specifiek aandacht besteedt aan jeugdigen en aan onervaren werknemers, en dat er bij jeugdigen deskundig toezicht is. Onervarenheid is bovendien de meest voorspelbare factor bij letsel met handgereedschap.
Voorstel: nieuwe paragraaf 2.12 “Stagiairs en onervaren medewerkers”, met: (1) een stagiair werkt de eerste periode alleen onder begeleiding, (2) geen zelfstandig gebruik van accumachines en snijgereedschap vóór aantoonbare instructie (deze Academy-module + aftekening), (3) geen zelfstandig werk op hoogte of aan elektra, (4) een aangewezen begeleider per stagiair, (5) bij jeugdigen <18 jaar geldt daarnaast het verbod op bepaalde werkzaamheden en verplicht toezicht conform Arbobesluit 1.37.
B · De accumachines uit de bus staan niet in de opsomming van §2.3 prioriteit laag — tekstueel
Wat er staat: §2.3 noemt als dagelijks handgereedschap “gotenknippers, kabelscharen, boormachines en ander installatiegebonden gereedschap”. De regel “niet of slechts bij hoge uitzondering” en de goedkeuringsregel gaan expliciet over de zware machines: slijptollen, reciprozagen en zaagtafels — het gereedschap waarmee je serieus letsel oploopt.
Dat beleid is niet in strijd met de praktijk. De accu-decoupeerzaag en de oscillerende multitool die in de bus hangen vallen niet onder die opsomming; ze horen bij het installatiegebonden gereedschap dat dagelijks gebruikt wordt. Er is dus geen goedkeuring van een manager nodig voor het normale werk, en dat is ook niet de bedoeling van die regel.
Wat wél kan: ze staan nu alleen impliciet, onder “ander installatiegebonden gereedschap”. Bij een volgende revisie kun je de accu-decoupeerzaag, de multitool en de haakse boormachine bij naam noemen in de opsomming, zodat zichtbaar is dat ze in de risico-inventarisatie zijn meegewogen. Puur een tekstuele aanvulling — het beleid en de beoordeling blijven zoals ze zijn.
C · Lading zekeren in de bus ontbreekt prioriteit hoog
Wat er staat: §2.7 gaat over verzekering, APK, dashcam, rijbewijs en telefoongebruik. Over de lading achterin staat er niets.
Wat er feitelijk is: op de foto's hangen accumachines aan open haken op een houten schot, met de accu er nog op, en staan er kratten en een ladder los in de laadruimte.
Waarom dit moet: lading zekeren is een wettelijke verplichting voor de bestuurder. Een boormachine van circa 2 kg die bij een noodstop van 50 km/u losraakt, komt met tientallen kilo's kracht naar voren; bij een bus zonder gesloten scheidingswand komt dat in de cabine terecht. Dit is bovendien scope van dit ticket.
Voorstel: paragraaf 2.7 uitbreiden met een alinea “lading en inrichting laadruimte”: machines in gesloten koffers of achter een borgriem/beugel, zware spullen laag en tegen de wand, ladder vastgezet met spanbanden, niets los op de vloer of op de zitting, en een vaste opruimronde na elke klus. Zie ook hoofdstuk 4 van deze instructie.
D · Li-ion accu's: laden, opslag en brand prioriteit gemiddeld
Wat er staat: §2.8 noemt brand door kortsluiting of oververhitting van “elektrische apparatuur”, met als maatregel een brandblusser op kantoor en in elke bus.
Wat er feitelijk is: meerdere Makita BL1850B-accu's (18 V, 5,0 Ah, 90 Wh) plus een 200 W omvormer, die in de bus meereizen en daar ook geladen kunnen worden.
Waarom dit moet: een lithium-ion-accu die in thermal runaway gaat, gedraagt zich anders dan een gewone brand: hij ontwikkelt zeer snel hitte en giftige rook en is met een standaard poederblusser niet betrouwbaar te doven. De maatregel “er hangt een blusser in de bus” dekt dat scenario niet automatisch.
Voorstel: in §2.8 een alinea over accu's opnemen (laden niet onbeheerd en niet 's nachts in de bus, beschadigde of gezwollen accu's apart en op een onbrandbare ondergrond, contacten afgeschermd tegen kortsluiting door schroeven en spanen) en vaststellen welk blusmiddel in de bus geschikt is. Instructie voor de engineer staat in hoofdstuk 5 hieronder.
E · Aanvullende PBM's: gehoor, stof en trillingen prioriteit gemiddeld
Wat er staat: §1 noemt als PBM's: werkjas, werkbroek, veiligheidsschoenen, veiligheidsbril en werkhandschoenen.
Wat er feitelijk is: boren in beton en metselwerk, zagen in hout, MDF en kunststof. Daarbij horen twee blootstellingen die in de PBM-lijst ontbreken: geluid (klopboren en zagen komen boven de actiewaarde van 80 dB(A) uit) en respirabel kwartsstof bij boren in steenachtig materiaal — een stof met een wettelijke grenswaarde. Daarnaast spelen hand-armtrillingen bij langdurig machinegebruik.
Voorstel: gehoorbescherming en stofmaskers FFP2/P3 toevoegen aan de standaarduitrusting van elke bus en aan de PBM-opsomming in §1, met in §2.3 een verwijzing naar hand-armtrillingen (pauzeren, scherp gereedschap, niet forceren).
F · Twee kleinere punten prioriteit laag
- Gevaarlijke stoffen. Kit en lijm zijn de enige chemische producten in de bus, maar er is nog geen productenregister met veiligheidsinformatiebladen (VIB). Een lijstje van twee of drie producten met het bijbehorende VIB volstaat en sluit een formeel gat in hoofdstuk 4 van het Arbobesluit.
- Aard van de werklocaties. §2.11 beoordeelt agressie en intimidatie als “niet reëel”, met als onderbouwing dat uitsluitend bij zakelijke klanten in een professionele omgeving wordt gewerkt. In de praktijk wordt ook gewerkt in woongebouwen en bij huurders van vastgoedklanten, waar bewoners aanwezig zijn. De conclusie blijft waarschijnlijk hetzelfde, maar de onderbouwing klopt dan niet meer; die is met één zin te corrigeren.
Openstaand punt uit het bestaande Plan van Aanpak
In het Plan van Aanpak (§5.1) staat de maatregel “Instructie veilig gebruik gotenknipper en soortgelijk snijgereedschap opfrissen met alle monteurs — deadline april 2026” met status Gepland. Dat is het enige item in het plan dat over zijn deadline heen is.
Deze Academy-module is de uitvoering van die maatregel, en gaat verder dan alleen het snijgereedschap. Zodra de module is geaccordeerd en door de medewerkers is afgetekend (hoofdstuk 7), kan dit item in het Plan van Aanpak op Afgerond met de datum van aftekening, en kan de RI&E-status “volgende evaluatie maart 2027” gewoon staan blijven.
4. Busveiligheid
Veilig rijden
- Voertuig vóór vertrek controleren: banden, verlichting, ruitenwissers, spiegels, remmen. Meld gebreken.
- Lading altijd geborgd (zie hieronder) — losse spullen worden bij remmen/botsing projectielen.
- Gordel om; geen telefoon in de hand; rijstijl aanpassen aan een beladen bus (langere remweg, hoger zwaartepunt).
- Pauzeer bij vermoeidheid; houd je aan rij-/rusttijden en de maximale massa van het voertuig.
Veilig uitstappen
- Open de deur met je verste hand (de zogenoemde Dutch reach): daardoor draai je automatisch mee en kijk je over je schouder de weg op. Zo zie je de fietser of scooter die je in de spiegel net mist.
- Kijk vóór het openen naar verkeer en fietsers — spiegel én schouderblik. Stap uit aan de veilige kant waar dat kan; laat een passagier niet aan de rijbaanzijde uitstappen.
- Bij laden en lossen langs de weg: waarschuwingsknipperlichten aan, signaalhesje aan, zo nodig pylonen. Blijf niet langer dan nodig achter de bus staan met de deur open.
- Loop om de bus heen voordat je wegrijdt als je op een klantterrein of in een woonstraat stond: je ziet de fiets, de paal of het spelende kind niet in de camera of de spiegel.
- Niet uit de laadruimte springen — gebruik de tree of stap, en houd je handen vrij. Til de zware spullen eruit als je al staat, niet terwijl je afstapt.
Opslag & borging van gereedschap in de bus
Dit is het punt waarop de inrichting van de bus nu het meest te winnen heeft. Op de foto's hangen de accumachines aan open haken op een houten schot, met de accu er nog op. Zo hangt het handig — maar bij een noodstop is het niet geborgd.
- Alles wat kan bewegen, borgen. Machines in hun koffer of achter een riem/beugel; ladder met spanbanden vast; kratten tegen de wand en niet los op de vloer. Een boormachine van 2 kg komt bij een noodstop van 50 km/u met tientallen kilo's naar voren.
- Zwaar laag, licht hoog, en zwaar spul tegen de wand of de scheiding — niet los achterin het midden.
- Accu's van de machines af bij vervoer, of in ieder geval de machine zo opbergen dat de schakelaar niet ingedrukt kan worden. Accu's los in een vak met afgeschermde contacten (zie hoofdstuk 5).
- Scherp gereedschap met het snijvlak beschermd of vergrendeld opbergen — knippers dicht, mesjes ingedraaid.
- Houd de cabine vrij: geen gereedschap, kratten of dozen op de bijrijdersstoel of in de voetenruimte.
- Na elke klus terug op de vaste plek. Orde in de bus is geen netheidskwestie — je vindt het gereedschap terug, het beschadigt niet, en er ligt niets los dat gaat vliegen.
- Deel je de bus? Controleer vóór vertrek of de laadruimte is opgeruimd en geborgd zoals jij hem achterlaat. Iemand anders kan er tussendoor mee gereden hebben.
5. Li-ion accu's — opslag, laden & brand
- Gebruik alleen originele Makita-accu's en -laders; laad niet onbeheerd 's nachts in de bus.
- Beschadigde, gevallen, gezwollen of warme accu's niet gebruiken/laden — apart leggen (onbrandbare ondergrond) en afvoeren volgens voorschrift.
- Niet laden of bewaren in direct zonlicht/extreme hitte of vlakbij brandbaar materiaal.
- Contacten vrijhouden van metaal (schroeven/spanen) → kortsluiting. Bewaar accu's met beschermkap of in het vak.
- Voorstel: een geschikt blusmiddel in de bus en de instructie wat te doen bij een rokende/brandende accu (afstand houden, 112, accu niet met water blussen indien niet mogelijk/veilig).
6. Bij een ongeval of letsel
- Stop het werk en de machine (accu eruit), en breng jezelf/de gewonde in veiligheid.
- Verzorg — er hoort een EHBO-kit in de bus. Bij een snijwond: reinigen, afdrukken, afdekken.
- Bij ernstig letsel (diepe wond, oog, val, elektrocutie, aanhoudende klachten): bel 112 en verzorg tot hulp er is.
- Meld het direct aan je leidinggevende — óók een licht letsel of een bijna-ongeval. Dat is geen "gedoe": het helpt ons het risico weg te nemen voor de volgende.
- Registreer het in de incidentenregistratie (wat, hoe, welk gereedschap, welke PBM). Verplicht bij verzuim; ernstige ongevallen melden we bij de Arbeidsinspectie (NLA).
- Beschadigd gereedschap dat bij het incident betrokken was: apart leggen, niet opnieuw gebruiken tot het gekeurd is.
7. Verklaring — gelezen & begrepen
Door te tekenen verklaar ik dat ik deze gereedschaps-, RI&E- en busveiligheidsinstructie heb gelezen en begrepen, dat ik de bijbehorende fabrikantshandleidingen raadpleeg, de voorgeschreven PBM's gebruik, en bij twijfel over veilig gebruik het gereedschap niet gebruik maar navraag doe.
Dit is de algemene versie. Wordt de instructie op naam uitgereikt en digitaal ondertekend, dan staat hier één verklaring met de naam van de medewerker en een tweede handtekening namens Conocido. In de Conocido Academy wordt dit daarnaast geborgd via een cursus met afsluitende kennistoets; het cursusresultaat en de getekende verklaring vormen samen de instructieregistratie.
Documentbeheer
| Onderwerp | Gereedschapsinstructies, RI&E-toets & busveiligheid — servicebus field engineers |
|---|---|
| Versie | 0.4 — vastgesteld op 28-07-2026 — 20 gereedschapskaarten; RI&E-toets tegen de vigerende RI&E v2.0 |
| Opgesteld door | Conocido Support / Academy — o.b.v. de bus-foto's (Ishaan) |
| Te accorderen door | Glenn van Es (directeur / preventiemedewerker) — akkoord 28-07-2026 |
| Ingangsdatum | 28-07-2026 |
| Revisie | Jaarlijks, of eerder bij nieuw gereedschap / na een incident |
| Aanvulling op | De wettelijke RI&E en het Plan van Aanpak van Conocido — dit document vervangt die niet, maar borgt de instructie- en zorgplicht bij het gereedschap. |